Sizi ilkin olaraq daşınmaz əmlak sahəsinə cəlb edən nə olub və uzun illər bu sektorda qalmağınıza nə səbəb olub?
Artıq 16 ildir daşınmaz əmlak sahəsində çalışıram. Məni bu sektorda saxlayan əsas amil onun daim dəyişməsi və inkişaf etməsidir. Bazarlar inkişaf edir, müştərilərin davranışı dəyişir və hər yeni dövr yeni imkanlar yaradır.
Bu illər ərzində öyrənmişəm ki, daşınmaz əmlaka uğurlu investisiya qoyuluşu emosiyalara qapılmaq və ya çoxluğun ardınca getmək demək deyil. Əsas məsələ bazarı anlamaq, investisiya üçün düzgün giriş nöqtəsini müəyyənləşdirmək və peşəkar biliklərini davamlı inkişaf etdirməkdir. Təhlil, strategiya və insanlarla münasibətlərin bu vəhdəti daşınmaz əmlak sahəsini mənim üçün bu gün də maraqlı edir.
Daşınmaz əmlak sahəsində 16 illik təcrübədən sonra Savos Realty-ni yaratmağa sizi nə ilhamlandırdı və şirkət təsis olunduğu vaxtdan necə inkişaf edib?
Daşınmaz əmlak sektorunda 16 illik fəaliyyətdən sonra Savos Realty şirkətini təsis etmək mənim üçün peşəkar karyeramın məntiqi davamı oldu. Dubay bazarında çalışdığım illər ərzində qazandığım zəngin təcrübə və dərin peşəkar biliklər şirkətin təməlini təşkil etdi. Məqsədim sadəcə daşınmaz əmlak agentliyi yaratmaq deyil, peşəkarlıq, məsuliyyət, etimad və müştərilərlə uzunmüddətli münasibətlərin əsas dəyərlər hesab edildiyi bir şirkət qurmaq idi.
Bu gün Savos Realty Dubayda üç ofisi və 50-dən çox daşınmaz əmlak agentindən ibarət komandası olan bir şirkətdir. Agentlərimizin fəaliyyətinə peşəkar marketinq və inzibati idarəetmə şöbələri, eləcə də hüquq sahəsində tərəfdaşlarımız dəstək göstərir.
Əsas fəaliyyətimiz Dubay və BƏƏ-nin daşınmaz əmlak bazarında cəmləşsə də, biz beynəlxalq miqyasda düşünürük. Dünya bazarlarını fəal şəkildə araşdırır, investisiya tendensiyalarını izləyir, beynəlxalq tərəfdaşlıqları inkişaf etdirir və dünyanın müxtəlif ölkələrindən olan müştərilərlə əlaqələr qururuq.
Məqsədimiz sadəcə alqı-satqı əməliyyatları həyata keçirmək deyil, müştərilərimiz üçün uzunmüddətli dəyər yaratmaq və Savos Realty-nin beynəlxalq daşınmaz əmlak bazarında etibarlı tərəfdaş kimi nüfuzunu möhkəmləndirməkdir.
Savos Realty-nin yanaşması Dubayda fəaliyyət göstərən digər daşınmaz əmlak broker şirkətlərinin yanaşmasından nə ilə fərqlənir?
Bizim üçün proses daşınmaz əmlak obyektindən deyil, müştəridən başlayır.
İlk addım həmişə müştərinin ehtiyac və imkanlarının qiymətləndirilməsidir: onun məqsədlərini, sərəncamındakı kapitalı, investisiya müddətini, gözləntilərini və risk profilini öyrənirik. Yalnız bundan sonra strategiyanı müəyyənləşdirir və uyğun imkanları seçirik.
Mən həmçinin hesab edirəm ki, peşəkar məsləhətçi müştərini heç vaxt tələsik qərar verməyə məcbur etməməlidir. Bizim vəzifəmiz satışı özümüz üçün daha asan olan obyekti satmaq deyil, konkret investisiyanın məhz həmin müştəri üçün nə üçün məqsədəuyğun olduğunu izah etməkdir.
Şirkət fərdi investorlar, korporasiyalar və yüksək sərvətə malik şəxslərlə işləyir. Bu müştəri qruplarının gözlənti və prioritetləri necə fərqlənir?
Hər investorun məqsədləri fərqlidir. Buna görə də hamıya uyğun vahid investisiya strategiyası yoxdur.
Fərdi investor kapitalın dəyərinin artmasına və ya icarə gəlirinə üstünlük verə bilər. Korporativ müştəri üçün isə miqyas, likvidlik və kommersiya səmərəliliyi daha önəmli ola bilər. Yüksək sərvətə malik investorlar çox vaxt diversifikasiyaya, kapitalın qorunmasına və uzunmüddətli imkanlara diqqət yetirirlər.
Burada beynəlxalq təcrübəmiz də mühüm rol oynayır. Biz səfərlərə çıxır, beynəlxalq tədbirlərdə iştirak edir, müxtəlif bazarları öyrənir və dünyanın fərqli bölgələrindən investorlarla görüşürük. Beynəlxalq müştərini anlamaq üçün onun gəldiyi bazarı, investisiya mədəniyyətini, gözləntilərini və prioritetlərini başa düşmək lazımdır. Bu geniş baxış bizə BƏƏ-yə sərmayə yatıran müştərilərə daha strateji məsləhətlər verməyə kömək edir.
Savos Realty yaşayış və kommersiya daşınmaz əmlakı, tikinti mərhələsində olan layihələr, təkrar satış və toplu satış seqmentlərində həllər təklif edir. Şirkət xidmətlərini müxtəlif müştəri ehtiyaclarına necə uyğunlaşdırır?
Mənim üçün ən mühüm iki amil giriş qiyməti və peşəkar ekspertizadır.
Biz hər bir imkanı müştərinin fərdi strategiyasına uyğun qiymətləndiririk. Tikinti mərhələsində olan obyekt, təkrar bazardakı əmlak, kommersiya obyekti və ya toplu alış — bunların hamısı uğurlu investisiya ola bilər. Lakin hər birinin investisiya müddəti, risk profili və potensial gəlirliliyi fərqlidir.
Qısamüddətli dövrdə bütün layihələr eyni nəticəni vermir. Daha uzunmüddətli strategiya çərçivəsində isə düzgün seçilmiş və uğurla başa çatdırılmış layihə əlavə dəyər yarada bilər. Fərqi yaradan mənfəət marjası, zamanlama və ən əsası, giriş nöqtəsidir.
Dubayın bir çox iri tikinti şirkəti ilə əməkdaşlıq münasibətləri müstəqil mövqeyinizi qorumaqla müştərilərə verdiyiniz tövsiyələrə necə təsir edir?
İri tikinti şirkətləri ilə möhkəm əlaqələr bizə məlumatlara və imkanlara çıxış, eləcə də bazarı daha dərindən anlamaq imkanı verir. Bununla belə, bizim məsuliyyətimiz hər zaman müştəri qarşısındadır.
Biz tikinti şirkətinin iş keyfiyyətini və əvvəlki layihələrini, giriş qiymətini, infrastrukturu, yerləşməni, ərazinin gələcək inkişafını və obyektin öz xüsusiyyətlərini təhlil edirik. Dubayda mənzərənin xüsusiyyətləri də obyektin cəlbediciliyinə və gələcək dəyərinə təsir edən mühüm amil ola bilər.
Tikinti şirkəti ilə münasibətlər bizə imkanlara çıxış yaradır, lakin tövsiyələrimizi heç vaxt müəyyən etməməlidir.
Şirkətin investora əminliklə tövsiyə etməsi üçün daşınmaz əmlak obyekti hansı meyarlara cavab verməlidir?
Biz heç vaxt layihəni yalnız dizaynına və ya təqdimatına əsasən qiymətləndirmirik. İnvestorların ən çox yol verdiyi səhvlərdən biri gözəl layihəyə emosional reaksiya verərək onun fundamental göstəricilərini təhlil etməməkdir.
Biz tikinti şirkətini, giriş qiymətini, yerləşməni, infrastrukturu, ərazinin gələcək inkişafını, tələb və təklifi, mənzərə xüsusiyyətlərini, potensial likvidliyi və investisiyadan çıxış strategiyasını nəzərdən keçiririk.
Mən həmişə bir əsas sual verirəm: nə üçün məhz bu obyekt eyni vaxtda bazarda mövcud olan digər imkanlardan daha yaxşı nəticə göstərməlidir?
Dubay böyük həcmdə beynəlxalq investisiya cəlb etməkdə davam edir. Sərvətlərini artırmaq və diversifikasiya etmək istəyən investorlar üçün şəhəri xüsusilə cəlbedici edən amillər hansılardır?
Dubayda infrastrukturun, beynəlxalq biznesin və investisiya kapitalının paralel inkişaf etdiyi mühit yaradılıb.
Kommersiya daşınmaz əmlakı buna yaxşı nümunədir. 2023-cü ildə bir çoxları bu seqmentə şübhə ilə yanaşır, kifayət qədər şirkətin həqiqətən Dubaya köçüb-köçməyəcəyini sual altına alırdı. Lakin artıq o vaxt iki mühüm göstərici mövcud idi: infrastruktura yönəldilən investisiyaların həcmi və iri institusional investorlarla fondların artan iştirakı.
Təcrübəmə əsasən, uğurlu investorlar sadəcə bugünkü tendensiyaları izləmir. Onlar sabah hansı istiqamətin tendensiyaya çevrilə biləcəyini anlamağa çalışırlar. Çox vaxt müstəsna imkanlar məhz burada yaranır.
Dubayın daşınmaz əmlak bazarının hazırkı vəziyyətini və onu formalaşdıran əsas qüvvələri necə xarakterizə edərdiniz?
Dubayın daşınmaz əmlak bazarı getdikcə daha yetkin və mürəkkəb xarakter alır, investorlar da onunla birlikdə inkişaf edirlər.
İlk dəfə investisiya yatıran şəxslərin profili ciddi dəyişməyib: insanlar hələ də emosiyaların, dizaynın, reklamın və ya başqalarının fikirlərinin təsiri altına düşə bilirlər. Daha təcrübəli investorlar isə özləri də sektoru araşdırmaqla yanaşı, getdikcə daha çox peşəkar ekspertizaya müraciət edirlər.
Məhz buna görə bir bazarla məhdudlaşmamağı vacib hesab edirik. Qlobal daşınmaz əmlak tendensiyalarını izləmək və müxtəlif ölkələrdə investorların davranışını öyrənmək bizə beynəlxalq tələbatı daha geniş kontekstdə anlamağa və müştərilərin Dubayda və BƏƏ-də nə axtardığını daha düzgün qiymətləndirməyə imkan verir.
Məncə, məsləhətçinin arqumentləri nə qədər inandırıcı səslənsə də, investor hər şeyi A-dan Z-yə özü yoxlamalıdır.
Bu gün Dubayın daşınmaz əmlak bazarına daxil olan beynəlxalq investorlara nə məsləhət görərdiniz?
İlk məsləhətim budur: emosiyalara qapılaraq investisiya yatırmayın və tələsməyin.
Əvvəlcə düzgün agentlik və məsləhətçi seçin. Bu gün sosial şəbəkələr vasitəsilə agentin həqiqi peşəkarlığını qiymətləndirmək çətin ola bilər. Çoxsaylı əməliyyatlar həmin sövdələşmələrin müştərilər üçün ən gəlirli olması demək deyil. Agentin gəliri əməliyyatlardan, investorun nəticəsi isə investisiyanın keyfiyyətindən və gəlirliliyindən asılıdır.
Müştərini tələsik qərar verməyə sövq edən məsləhətçi ilə işləyərkən ehtiyatlı olardım. Əvvəlcə strategiyanızı müəyyənləşdirin. Bazarı öyrənin, giriş nöqtənizi və gözlənilən çıxış nöqtənizi təyin edin, bütün kapitalınızı bir investisiyaya yönəltməyin.
Ən əsası, hər şeyi özünüz yoxlayın və biliklərinizi davamlı artırın. Ən baha başa gələn səhv həmişə itirdiyiniz pul olmur; bəzən yanlış layihə seçdiyinizə və ya düzgün fürsəti vaxtında görmədiyinizə görə əldən verdiyiniz gəlir olur.
